Ticari hayatın dinamizmi ve bireysel ekonomik ilişkiler, beraberinde borç-alacak uyuşmazlıklarını da getirmektedir. Borcun vadesi gelmesine rağmen ödenmemesi, taahhüt edilen hizmetin yerine getirilmemesi veya haksız bir fiil sonucu maddi zarara uğranılması durumunda, alacaklı tarafın hakkını yargı yoluyla talep etmesi bir zorunluluktur. Özellikle Alanya gibi ticari hacmin yüksek olduğu bölgelerde, alacağın tahsili süreci teknik takip ve hukuki strateji gerektirir. Alanya alacak davası süreci, alacağın kaynağına göre Türk Borçlar Kanunu (TBK) ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) çerçevesinde yürütülür.
Bu rehberimizde, Alanya’da alacak tahsili süreçlerini, ispat araçlarını ve 2026 yılı güncel yargılama usullerini detaylandıracağız.
Alacak Davası Nedir ve Dayanakları Nelerdir?
Alacak davası, bir sözleşmeden, kanundan veya haksız fiilden doğan para veya mal alacağının devlet gücüyle tahsil edilmesi amacıyla açılan bir eda davasıdır. Hukukumuzda borç ilişkisi temel olarak üç kaynaktan beslenir:
- Sözleşmeden Doğan Alacaklar: Kira sözleşmesi, satış vaadi, eser sözleşmesi veya ödünç para verme gibi taraflar arasındaki irade beyanına dayanır (TBK m.112).
- Haksız Fiilden Doğan Alacaklar: Taraflar arasında bir bağ yokken, bir tarafın kusurlu eylemiyle diğerine zarar vermesidir (Örn: Trafik kazası tazminatı – TBK m.49).
- Sebepsiz Zenginleşme: Haklı bir sebep olmaksızın bir tarafın malvarlığının diğeri aleyhine artmasıdır (TBK m.77).
Alanya’da Alacak Davası Açma Şartları
Bir alacak davasının mahkemece esastan incelenebilmesi için belirli dava şartlarının varlığı şarttır. Alanya hukuk bürosu olarak yürüttüğümüz süreçlerde, davanın usulden reddedilmemesi için şu hususlara dikkat edilmelidir:
Borcun Muaccel Olması
Alacak davası açılabilmesi için borcun vadesinin gelmiş, yani muaccel olması gerekir. Vadesi gelmemiş bir alacak için dava açılması durumunda, dava “hukuki yarar yokluğu” nedeniyle reddedilecektir.
Zorunlu Arabuluculuk Süreci (2026 Güncel)
2026 yılı itibarıyla birçok alacak türünde dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Özellikle;
- Ticari Alacaklar: Şirketler arası fatura ve cari hesap uyuşmazlıkları.
- İşçi Alacakları: Kıdem, ihbar ve ücret alacakları.
- Kira Alacakları: Tahliye ve kira bedeli uyuşmazlıkları.
Arabuluculuk tutanağı olmadan açılan davalar, mahkemece doğrudan reddedilmektedir.
Alacak Davasında İspat ve Deliller: “Senetle İspat” Kuralı
Alacak davalarının kaderini ispat yükü belirler. HMK m.200 uyarınca, belirli bir tutarın üzerindeki hukuki işlemler ancak yazılı belge (senet) ile ispatlanabilir.
- Senetle İspat Zorunluluğu: 2026 yılı için belirlenen parasal sınırın üzerindeki alacaklarda (Örn: 50.000 TL ve üzeri elden verilen borçlar), hakim tanık dinlemez. Mutlaka banka dekontu, sözleşme veya senet sunulmalıdır.
- Yazılı Delil Başlangıcı: Eğer tam bir senet yoksa ancak borç ilişkisini kuvvetle muhtemel kılan bir belge (WhatsApp yazışması, e-posta, imzasız not) varsa, bu delil başlangıcı sayılır ve tanık dinletilmesinin önü açılır.
- Bilirkişi İncelemesi: Cari hesap ve fatura alacaklarında, ticari defterlerin incelenmesi için mahkemece bilirkişi raporu alınması zorunludur.
Belirsiz Alacak Davası ve Bedel Artırımı (HMK m.107)
Davanın açıldığı tarihte alacak miktarının tam olarak belirlenmesinin imkansız olduğu hallerde (Örn: Tazminat hesaplamaları, karmaşık işçi alacakları), belirsiz alacak davası açılabilir. Bu dava türünde;
- Başlangıçta asgari bir miktar gösterilir.
- Yargılama sırasında deliller toplanıp miktar netleştiğinde, davacı taraf iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini artırabilir.
Alanya Adliyesi’nde Görevli ve Yetkili Mahkemeler
Alacak davasının doğru mahkemede açılması sürecin hızı açısından kritiktir. Alanya yerelinde uyuşmazlığın niteliğine göre görev dağılımı şöyledir:
- Alanya Asliye Hukuk Mahkemeleri: Genel görevli mahkemelerdir (Elden borç verme, haksız fiil).
- Alanya Asliye Ticaret Mahkemeleri: Tacirler arası ticari uyuşmazlıklar.
- Alanya İş Mahkemeleri: İşçi-işveren arasındaki alacaklar.
- Alanya Tüketici Mahkemesi: Tüketici işlemlerinden doğan alacaklar.
Yetki: Genel kural davalının yerleşim yeri olsa da, para alacaklarında borç “götürülecek borç” niteliğinde olduğundan, alacaklı kendi yerleşim yerindeki (Alanya) mahkemelerde de dava açabilir.
Zamanaşımı Süreleri ve 2 Hafta Kuralı
Alacak hakkı sonsuza kadar talep edilemez. TBK m.146 uyarınca genel zamanaşımı süresi 10 yıldır. Ancak kira, ücret ve dönemsel edimlerde bu süre 5 yıldır.
Ayrıca, mahkeme kararlarına karşı yapılacak istinaf ve itiraz başvurularında güncel süre 2 haftadır. Bu sürenin kaçırılması, haklı olduğunuz bir davada alacağınıza kavuşmanızı imkansız hale getirebilir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Alacak Takibi ve Tahsilat
Alacak davası süreci, sadece haklı olduğunuzu iddia etmek değil, bu haklılığı usul kurallarına uygun delillerle kanıtlamaktır. Alanya alacak davası avukatı olarak, müvekkillerimizin alacaklarına en hızlı şekilde kavuşması için stratejik dava ve icra takibi süreçlerini yürütüyoruz.
Alacağınızı tahsil etmek ve hukuki sürecinizi başlatmak için bizimle iletişime geçerek detaylı danışmanlık alabilirsiniz.